Co dalej z NVDA?

autor: Michal Rada
8 sierpnia 2017
Rdzeń zespołu programistów NVDA zepsuł się dziś wieczorem. Prawdopodobna przyszłość popularnego czytnika ekranu jest mało optymistyczna, aż do możliwej całkowitej, stopniowej śmierci projektu.
Guru odchodzi
Od dłuższego czasu narastają pytania. Względnie stabilny rdzeń zespołu wokół NVDA opuściło kilka osób w ciągu ostatnich kilku tygodni. Ale dzisiaj nadszedł komunikat, który wywołuje sprzeczne uczucia. James Teh, jeden z założycieli i twórców NVDA, opuszcza projekt. Przyjął ofertę od Mozilli i dołączył do wielu jej pracowników. James był trenerem i jedną z dwóch lub trzech osób, które były prawdziwymi ojcami NVDA. Odchodzi po ponad dziesięciu latach pracy w NV Access (organizacja, która formalnie rozwija NVDA i inne projekty).
Oświadczył to w swoim osobistym liście, który opublikował na swoim blogu i na stronie NV Access.
https://www.nvaccess.org/post/jamie-moving-on-from-nv-access/
Przypomnijmy: NVDA istnieje od ponad dekady, a po nieudanej próbie o nazwie Thunder był pierwszym projektem open source na rynku głównych czytników ekranu, jak komercyjny JAWS.
NVDA opiera się na otwartym kodzie i na rozwoju przez ludzi ze stałego zespołu, ale przede wszystkim na wkładzie niewidomych uczestników i samych programistów. Dziś jest praktycznie jedyną pełną darmową alternatywą dla użytkowników Windows. Jądro deweloperów składało się z ludzi skupionych wokół Micka Currana i Jamesa Teha, którzy z myślą o darmowym czytniku dla niewidomych dołączali do zespołu.
Niektórzy opuścili Mozillę, która niedawno rozpadła się do resztek zespołu ds. Dostępności. Z powodu ostatnich perturbacji, najwyraźniej właściciele Mozilli postanowili coś z tym zrobić i zaczęli polować na ekspertów. James jest takim ekspertem i de facto przenosi się z jednej wymarzonej pozycji na drugą. Jego nowa praca zdecydowanie mi się podoba!
Przypomnijmy: Mozilla niedawno nieco zmniejszyła aktywność na rzecz dostępności stron internetowych, nawet wtedy nie było de facto wyznaczenia ludzi, którzy powinni zająć się tym problemem.
Rezultatem był ogromny bałagan z dostępnością. Pamiętacie absolutnie niedostępne Firefox dla Androida (o tym też pisaliśmy), lub trudności z czytaniem stron dynamicznych w Thunderbird, czy fatalny pierwszy zremasterowaną wersję ustawieniach Firefox dla Windows i Linux.
Wywołało to ogromną krytykę ze strony użytkowników i zmusiło właścicieli Mozilli do złożenia obietnicy zajęcia się ponownie problemem dostępności.
Oczywiście Mozilla chce dotrzymać obietnicy.
Zdecydowanie życzymy JTeh wszystkiego najlepszego w jego nowej pracy i gratulujemy.
Co dalej?
Pytanie, które wszyscy sobie zadają. Odpowiedź nie jest łatwa. Jest oczywiste, że NV Access stracił jedną z twarzy NVDA.
Był przy narodzinach NVDA i razem z MtCurranem, uruchomili cały projekt. Sam Jamie w swoim liście zapewnia, że będzie kontynuował pracę z NV Access, a dla NVDA będzie nadal wykonywać następujące czynności:
"Moje ogłoszenie jest słodko-gorzkie. Po długich i trudnych negocjacjach zdecydowałem zostawić NV Access.
NV Access i społeczność wokół NVDA było od bardzo dawna ogromną częścią mojego życia. To było zawsze więcej niż tylko sama praca, więc nie łatwo jest odejść.
Pozostają w Zarządzie NV Access, jestem gotów doradzić i pomóc w każdej chwili. "
Jest to jednak pytanie, i takiej spekulacji nie da się uniknąć, czy odejście tak ważnego i aktywnego gracza nie będzie miało dalszego negatywnego wpływu.
Stopniowy rozkład jądra NVDA trwa już od miesięcy. Rozwój NVDA obiektywnie zwalnia, a głównie w zespole coraz częściej (nie) mówi się o przyszłości NVDA.
Czytnik NVDA oparty jest na bardzo prostym jądrze zbudowanym ze staromodnej wersji Pythona i modułów pakietów. Ta koncepcja była rewolucyjna 10 lat temu, ale dziś już wpadła we własne ograniczenia. Spróbuj pobrać wersję NVDA z przed 2 do 3 lat i uruchom ją na bieżącym systemie. Chociaż nie będzie tak funkcjonować w różny sposób, wzrasta zapotrzebowanie na zasoby systemu i wymaga większej wydajności w nowych wersjach. Ponadto druga wersja Pythona już sama w stanie w pełni wykorzystać technologię systemu Windows, więc czytnik i tak coraz bardziej spowalnia i dusi system jeszcze bardziej.
Przejście na trzecią generację Pythona, a nawet zmiana całej koncepcji NVDA, jest bardzo trudnym zadaniem. A każdy, kto jest aktywnie zaangażowany w NVDA, ma tego świadomość.
Możliwe scenariusze?
Nie zmienia się nic. Lub może pojawić się trend spowolnienia, jak w zeszłym roku, albo, i to prawdopodobnie największy problem dla użytkowników, de facto rozwój może się zatrzymać.
Społeczność z pewnością będzie w stanie naprawić błędy i dodać pewne ulepszenia w ramach niezbędnego postępu, ale może się tak rzeczywiście zdarzyć.
Czy to bzdura?
To nie jest czysto obiektywna opinia. Przez ostatnie dwa lata było coraz więcej poprawek, nikt nie odpuszcza wielkich rzeczy.
A jądro NVDA rezygnuje nawet z takich podstawowych rzeczy, jak kompatybilność z Windows 10. Jest to bardzo przyjemny dodatek do wtyczek, ale fakt, że te rzeczy, które sprawiają, że tylko podstawowe składniki Windows 10 są dostępne, sugerują coś innego.
Nadzieja oczywiście nie umiera
Nie wspominaliśmy o innej opcji w artykule. A mianowicie, że cały projekt kupi jakiś duży gracz i zacznie traktować projekt jak swój własny. Przy okazji, Microsoft już wykazał zainteresowanie. Mozilla również bardzo dobrze współpracuje z NV. Oczywiście przy takim specyficznym oprogramowaniu byłoby to bardziej szkodliwe niż użyteczne. Wszelkie układy korporacyjne i wszelkie próby wiązania rozwoju z takimi układami, są po prostu złe. Ale mamy kilka precedensów z narzędziami opensource z mnóstwem programistów i użytkowników. A działalność związana z technologiami pomocniczymi i ich potencjałem nie jest tak mała.
Zdecydowanie musimy mieć nadzieję, że to, co spowodowało odejście Jamesa, czyli końcowa opinia i rozpad zespołu ludzi z samego jądra NVDA, nie zniweczy całego projektu.
Z drugiej strony, po ponad dekadzie rozwoju takiego konkretnego programu, nie byłoby to nawet zaskakujące.
Moja osobista uwaga:
byłem przypadkiem, ale tylko bardzo marginalnie, a potem całkiem incydentalnie, obecny na początku NVDA, a James i Mick są naprawdę dwoma pierwszymi i najważniejszymi szefami. NVDA zaczęło się rodzić, kiedy nie było jasne, czy ma to sens, i czy rozwój open source takich rzeczy, jak czytnik ekranu Windows pozostanie.
Dzisiaj, po 10 latach rozwoju, NVDA jest nieodzowne. Rozumiem, że James odchodzi, ale jeśli zrobił to z obiektywnych powodów, może to naprawdę oznaczać początek końca.
**
opracowano na podstawie:
http://www.blindtech.cz/2017/08/problemy-v-rodine-nvda-odchazi-jeden-z.html

Taki email dotarł do jednego z użytkowników DZDN, ale artykuł jest datowany na 2017 rok

Artykuł pochodzi z sierpnia 2017 i został dziś rozesłany przez firmę Altix.
Poza wszystkim, przypominam, że program NVDA to open-source.

Z tego, co ja widzę co się dzieje przy NVDA, to się tak szybko nie rozpadnie. Konferencje NVDA się cigle odbywają i ludzie są zaangażowani w projekt, rośnie znaczenie społeczności a Joseph Lee przeprowadzał takie niby warsztaty dla osób z zewnątrz dotyczące rozwoju tego programu. Nawet, jak się team wykruszy to uważam, że w jakimś przynajmniej stopniu społeczność zajmie się tym projektem.

NVDA 2018.1 miał 60% nowości w kodzie napisane przez użytkowników z poza Nv Access.
Ta dana za siebie mówi.

OK - to tylko cieszy - wiem, że to opensource i całe szczęście. Szczęście w tym, że są ludzie mocno zaangażowani w ten projekt bo przy takich zmianach jakie następują w Windows 10 jest to niezbędne dla dalszego poprawnego działania NVDA

A co do zarzutów związanych z Windowsem 10, duża część kompatybilności z Win10 jest przeniesiona do dodatku windows 10 app essentials ze względu... chyba na szybkie tempo zmian.

Ale w tym dodatku jest dodawane toz czym NVDA ma problem z dostępnością.
Kompatybilność NVDA z Windows 10 pozostawia wiele do życzenia.
Po skopiowaniu nawet pliku ważącego kilka kb NVDA potrafi zamilknąć na kilkanaście sekund, a nawet dłużej.
Potrafi się tak zaciąć, że czyta tylko dymki podpowiedzi, a nazw plików i katalogów nie i pozostaje tylko reboot NVDA.
To samo siędzieje kiedy odtworzymy jakiś plik muzyczny - potem NVDA albo zamilknie, albo czyta tylko dymki, albo wydawałoby się, że gada, ale wystarczy wcisnąć F2 aby wyedytować nazwę pliku i tu milczy, ale anulujemy edycję i gada nazwę pliku i w tym przypadku tylko reboot NVDA.
Nie jest to zależne od wydajności sprzętowej bo dzieje się to na naprawdę mocnym sprzęcie.

To ciekawe łowco co mówiz, bo u mnie po ostatniej aktualizacji nvda proble z przytykaniem nvda ustał.

U mnie nie ustało - jest nadal tak samo i to zarówno w domu jak i w pracy.
Szlag mnie chce trafić bo NVDA milknie przy każdym podłączeniu pendraka czy dysku USB i podczas powyższych operacji.
Jest to nie tyle irytujące co wkurwiające bo kiedy pracuję nad jakąś składanką to restartuję NVDA kilkadziesiąt razy.
Ta samo jak mam sporo kopiowania itp - to jest naprawdę męczące.

ja też nie mam takich akcji

Nie jestem w tym ostamotniony bo znajomy - również niewidomy chiał żebym do niego przyjechał bo nie może edytować plików mp3 - ich nazw bo jak słucha piosenki i potem chce edytować tytuł to mu się NVDA tnie, nie gada i musi czekać - iprzesiada się na Windows 7 - ma dwa lapki.

Ja mam takie akcj??ę, milknię jak usuwam plik, milknię jak podłączę pendrive'a milknie jak skopiuję duży folder!

Ale dzieję mi się to od pewnego czasu, bo wczeeśniej nie miałem tego problemu.

No to ja wcześniej też nie miałem - na początku jak się pojawił Windows 10 - wszystko śmigało aż miło - byłem zadowolony z dzychy i bardzo chwaliłem ten system.
Przy usuwaniu plików też tak mam, że NVDA milknie ja jakiś czas.

Wina exploratora, bo w 8.1 też tak zawsze było ze potrafił wysypać.

Trzy komputery z dziesiątką.
Na jednym z nich problem obserwuję, dwóch pozostałych nie.
Więc, jak widać, trudno ocenić, gdzie jak się zachowa.

Tak - to prawda - jest problem złożony - problem kompatybilności systemu ze sprzętem co w połaczeniu daje problemy z NVDA.
Teraz na polskim forum NVDA jest problem gdzie NVDA spowalnia znacznie system - nowy laptop Lenovo i dysk SSD, sama instalacja przebiegała długo, a teraz klawisze działają z opóźnieniem do tego stopnia zwalnia system. Z wyłączonym NVDA wszystko działa sprawnie :)

Jeśli Nvda się skończy to definitywnie porzegnam się z Windowsem. Na Jawsa nie przejdę nigdy w życiu, a Windoweyesa popsuli już dawno temu. A jeśli to przejmie Microsoft to w ogóle będzie extra. Wszyscy wiemy, że żadnego Windowsa przez trzydzieści lat nie zrobili dobrze. Pamiętamy co zrobili z Nokią i Windowsem mobile, i pewnie niektórzy wiedzą jak działa Onedrive w przeglądarce czy Skype.

Za dużo zostało zrobione, żeby NVDA się skończyło... Na szczęście społeczność użytkowników bardzo silnie wspiera ten projekt. Jeśli takie maile rozsyła Altix cóż, widocznie JAWS słabo schodzi, co mnie wcale nie dziwi. Obecnie jednym z poważniejszych problemów jest dodatek NVDA Remote, którego autorzy mają gdzieś prośby o przystosowanie wtyczki do WX Python 4, który oficjalnie wchodzi do NVDA od kolejnej stabilnej wersji. Na całe szczęście Joseph Lee przygotował jakąś łatkę, więc jeśli nawet Christopher i Tyler nie zdążą na czas, to NVDA Remote da się używać. To właśnie jest piękne w Open Source, jeśli przy projekcie mamy odpowiednią społeczność.

Niestety z tym przytykaniem jest problem i nw czy to nie wina Defendera, że on sobie coś tam skanuje, no i duże obciążenie robi swoje. Jak sobie np. w fsx-a gram co mocno obciąża system to też się robi problem, a także po instalacji czego kolwiek itp. BO defender po prostu obciąża, a nvda ma proble3m z optymalizacją.